واکنش اروپا به ازسرگیری جنگ با ایران؛ کاهش وابستگی به آمریکا و تقویت توان دفاعی مستقل
اعلام بازگشت آمریکا به جنگ با ایران در نشست ناتو، اروپا را به سمت کاهش وابستگی نظامی به آمریکا و تقویت توان دفاعی مستقل سوق داده است.
اعلام دونالد ترامپ در نشست ناتو مبنی بر بازگشت آمریکا به جنگ با ایران، برخلاف انتظار، با واکنشهای شگفتزده یا سردرگمی در میان متحدان اروپایی روبهرو نشد. به گفته چند مقام اروپایی، پایان آتشبس تنها عزم کشورهای اروپایی را برای کاهش وابستگی نظامی به آمریکا و تقویت توان دفاعی مستقل خود بیشتر کرده است.
افزایش عزم اروپا برای استقلال نظامی
یکی از مقامهای اروپایی گفت: «پس از آنچه در ایران و اوکراین رخ میدهد، قبل از هر چیز باید قدرت نظامی خود را بسازیم و آنگاه آمریکاییها، روسها، ایرانیها و چینیها به ما احترام خواهند گذاشت. هرچه عضلات بیشتری داشته باشید، خشم سیاسی کمتری نشان میدهید.»
مقامهای اروپایی در تلاش بودند ارزیابی کنند کشورهایشان چگونه میتوانند پیامدهای اقتصادی ادامه درگیری را مدیریت کنند و آیا باید سخنان ترامپ را بهطور کامل جدی بگیرند یا نه. با این حال، بسیاری معتقد بودند ازسرگیری جنگ از سوی آمریکا، در حالی که کشورهای اروپایی در آن مشارکت نکردهاند، شکاف فزاینده دو سوی آتلانتیک را بیش از پیش آشکار کرده است.
شکاف در ناتو و تلاش برای استقلال
یک مقام دیگر اروپایی گفت: «این نشانهای ملموس از فاصله میان دو طرف است. ما همچنان به چتر هستهای آمریکا وابستهایم و راه خروج سریعی وجود ندارد، اما این وضعیت ما را به سمت استقلال بیشتر سوق میدهد.»
پتر پاول، رئیسجمهور جمهوری چک، با اشاره به حملات آمریکا به ایران گفت: «اگر متحدان از قبل در جریان قرار نگرفته باشند یا از آنها خواسته نشده باشد که مشارکت احتمالی خود را اعلام کنند، چگونه میتوان انتظار داشت که حمایت لازم را ارائه دهند؟ به همین دلیل متحدان اروپایی مردد بودند.»
تغییر رویکرد تسلیحاتی اروپا
در بیانیه پایانی نشست ناتو نیز مواضع سختگیرانهتری علیه روسیه و حمایت قویتری از اوکراین دیده شد. متحدان چندین قرارداد چند میلیارد دلاری امضا کردند و کانادا نیز از برنامه خود برای خرید زیردریایی از آلمان خبر داد؛ اقدامی که تغییری مهم نسبت به دههها خرید تسلیحات از آمریکا محسوب میشود.
واکنش سوئد به بسته شدن تنگه هرمز
ماریا مالمر استنرگارد، وزیر خارجه سوئد، گفت: «بسته شدن تنگه هرمز به ما نشان داد که بیش از حد به برخی زنجیرههای تأمین وابسته هستیم. اکنون همه متوجه شدهاند که باید منابع خود را متنوع کنیم و این برای تابآوری اروپا مفید است.»
ارزیابی متفاوت از مواضع ترامپ
ترامپ در پایان نشست گفت: «آنها ما را دوست دارند، یکدیگر را دوست دارند و از کاری که انجام میدهم خوششان میآید. گفتند ما شما را دوست داریم، آقا.» با این حال، همه مقامهای اروپایی با این برداشت موافق نبودند. یک مقام آلمانی گفت: «این موضوع گویاست؛ اروپاییها دیگر ترامپ را جدی نمیگیرند.»